Ναι μεν ο Νέστορας πρότεινε να στηριχτούν στη γνώμη των Τρώων αλλά δεν χρειαζόταν να σταλούν κατάσκοποι. Υπήρχαν στο αχαϊκό στρατόπεδο Τρώες αιχμάλωτοι και αυτοί πρότεινε ο Νέστορας να ερωτηθούν, όπως καταγράφει τα γεγονότα ο Κόιντος Σμυρναίος. Στήθηκε το δικαστήριο και οι αιχμάλωτοι άκουσαν με προσοχή τα επιχειρήματα των δύο ανδρών. Ο Αίαντας πρόβαλε την καταγωγή του και την αντρειοσύνη του και κατηγόρησε τον αντίπαλό του ότι ήταν δειλός. Ο Οδυσσέας αντιπαρέταξε την δική του γενναιότητα και πρόσθεσε και την αναμφισβήτητη ευστροφία που όχι λίγες φορές έδωσε λύση σε δύσκολες καταστάσεις. Οι Τρώες κριτές αναγνώρισαν ότι ο Οδυσσέας τους είχε κάνει τη μεγαλύτερη ζημιά. Τα όπλα του Αχιλλέα του ανήκαν.

Σύμφωνα με άλλη εκδοχή την οποία δεχόταν και ο Πίνδαρος, δεν έγινε προσφυγή στην κρίση Τρώων. Απλά, αποφασίστηκε να ψηφίσουν μυστικά οι Αχαιοί. Ο Αγαμέμνονας και ο Μενέλαος που μισούσε τον Αίαντα αλλά και η Αθηνά έπεισαν τους ψηφοφόρους να μην του δώσουν την ψήφο τους. Στα ιστορικά χρόνια έλεγαν ότι τόσο ο Αίαντας όσο και ο αδελφός του ο Τεύκρος κατηγορούσαν τον Αγαμέμνονα και τον Μενέλαο ότι νόθευσαν το αποτέλεσμα ή ότι άλλο όνομα έγραφε η ψήφος και άλλο απάγγελλαν αυτοί ως εφορευτική επιτροπή. Στον στίχο 1135 της τραγωδίας του, «Αίας», ο Σοφοκλής βάζει στο στόμα του Τεύκρου, που μιλά με τον Μενέλαο, την φράση «Πιάστηκες κλέφτης γιατί νόθεψες τις ψήφους». Νωρίτερα (στίχος 1134), ο Μενέλαος είχε ομολογήσει: «Με μισούσε (ο Αίαντας) και τον μισούσα* αυτό το ήξερες και συ».

Φυσικά, υπάρχει η άποψη ότι ο Σοφοκλής, ως Αθηναίος, θα υποστήριζε τον Σαλαμίνιο οπότε μόνο με νοθεία μπορούσε να βγει ο Οδυσσέας νικητής σε μια αντιπαράθεση με τον Οδυσσέα. Η τραγωδία «Αίας» θεωρείται ή η παλαιότερη από αυτές του Σοφοκλή που σώζονται ή η κατά σειρά δεύτερη με πρώτη την «Αντιγόνη» που πιστεύεται ότι διδάχτηκε στα 441 π.Χ. Ήδη, από το 508, ο εισηγητής της δημοκρατίας, Κλεισθένης, είχε ονομάσει Αιαντίδα την τρίτη από τις δέκα φυλές των Αθηναίων που θέσπισε. Και οι Αθηναίοι είχαν στήσει ανδριάντα του κοντά στο βουλευτήριο. Ο Αίαντας ήταν ήρωας που οι Αθηναίοι τιμούσαν ιδιαίτερα, κυρίως μετά την προσάρτηση της Σαλαμίνας.

 

(τελευταία επεξεργασία, 7 Μαρτίου 2022)