Ο Ηρακλής στην Αργοναυτική εκστρατεία

Ο Απολλώνιος ο Ρόδιος (295 – 230 π.Χ.) έγραψε το επικό ποίημα «Αργοναυτικά», σε 5.835 στίχους που συγκεντρώθηκαν σε τέσσερα βιβλία. Υποστηρίζει ότι η Αργοναυτική Εκστρατεία έγινε, όταν πια ο Ηρακλής είχε ολοκληρώσει τον τέταρτο άθλο του, αυτόν με τον Ερυμάνθιο κάπρο. Ο Απολλόδωρος την τοποθετεί αρκετά χρόνια αργότερα, όταν ο Ηρακλής βρισκόταν στην υπηρεσία της Ομφάλης. Άλλοι την θέλουν σε διαφορετικά χρονικά σημεία. Η συμμετοχή του Ηρακλή εκτίθεται στην Αργοναυτική εκστρατεία, όπου οργανικά ανήκει.

Όταν όμως όλοι οι ήρωες συγκεντρώθηκαν στην Ιωλκό, ο Ιάσονας τους κάλεσε σε σύσκεψη και τους ζήτησε να εκλέξουν αρχηγό της αποστολής. Τα μάτια όλων στράφηκαν στον Ηρακλή κι αυθόρμητα αυτόν πρότειναν. Ο ημίθεος τους σταμάτησε:

«Ούτε που να το σκεφθείτε κάτι τέτοιο. Ούτε εγώ ούτε άλλος κανένας αξίζουμε τέτοια τιμή. Τις διαταγές θα τις δίνει αυτός που μας κάλεσε εδώ, αυτός στου οποίου την πρόσκληση εμείς όλοι ανταποκριθήκαμε».

Οι Αργοναύτες συμφώνησαν πως η αρχηγία ανήκε στον Ιάσονα. Έτσι κι αλλιώς, ο Ηρακλής δεν επρόκειτο να πάει πιο μακριά από τη Μυσία. Μερικοί μάλιστα πιστεύουν ότι ούτε καν έξω από την Ιωλκό δεν πήγε: Διαμαρτυρήθηκε, λένε, η Αργώ πως δεν μπορούσε να σηκώσει το βάρος του οπότε ο ήρωας αποβιβάστηκε πριν καλά καλά ξεκινήσει. Όλα είχαν τη σημασία τους:

Ο εθνικισμός των Αργείων δεν τους επέτρεπε να αφήσουν την Αργοναυτική εκστρατεία σε άλλους. Με τον Ηρακλή δική τους συμμετοχή. Η «πρώτη εκστρατεία στην Τροία» μοιάζει να αναπαράγει τον μύθο του επίσης Αργείου, Περσέα, και να τον επεκτείνει. Ο Περσέας σκότωσε το τέρας που απειλούσε την Ανδρομέδα και ελευθέρωσε την βασιλοπούλα, την οποία και παντρεύτηκε. Και ήταν ο Περσέας προπάππος του Ηρακλή, ο οποίος γλίτωσε την βασιλοπούλα Ησιόνη από άλλο τέρας. Κι αυτό έγινε στην διάρκεια της Αργοναυτικής εκστρατείας. Με ολίγα προβλήματα στην «χρονολόγηση»:

Ο Αίολος που δραστηριοποιήθηκε στην Θεσσαλία και ο Δαναός που κατέπλευσε στο Άργος πρέπει να γεννήθηκαν την ίδια χρονιά, αν σωστά παρακολουθούμε τα γενεαλογικά τους δέντρα. Γιος του Αίολου ο Κρηθέας, γαμπρός του Δαναού ο Λυγκέας, πρέπει να ήταν συνομήλικοι. Το ίδιο και οι γιοι τους, Αίσονας (του Κρηθέα) και Άβας (του Λυγκέα). Με όλα αυτά, όταν ο (γιος του Άβαντα) Ακρίσιος έγινε βασιλιάς στον Αργολικό κάμπο, ο Ιάσονας (γιος του Αίσονα), 20χρονος πια, εμφανίστηκε στην Ιωλκό και ζήτησε το βασίλειο από τον σφετεριστή του θρόνου, Πελία.

Πιθανολογούμε ότι αυτό πρέπει να έγινε το 1390 π. Χ. Ξέρουμε ότι ο Ακρίσιος απέκτησε κόρη την πανέμορφη Δανάη που ο Δίας ερωτεύτηκε και για να την πάρει μεταμορφώθηκε σε χρυσή βροχή. Από την ένωσή τους προέκυψε ο Περσέας κι αυτό πρέπει να έγινε το 1350 π. Χ. Γιος του Περσέα και της Ανδρομέδας, ο Ηλεκτρύωνας πρέπει να γεννήθηκε στα 1320. Στα τριάντα του (1290) απέκτησε την Αλκμήνη που επίσης ερωτεύτηκε ο Δίας. Γιος τους ήταν ο Ηρακλής του οποίου η γέννηση τοποθετείται στα 1260 σύμφωνα με την πρακτική που συνήθως ακολουθείται. Αν, όταν δήλωσε συμμετοχή στην Αργοναυτική εκστρατεία, ήταν είκοσι χρόνων, αυτό πρέπει να έγινε στα 1240 π.Χ. Σύμφωνα όμως με τα όσα ήδη αναφέρθηκαν, αν εκείνη τη χρονιά ζούσε ο Ιάσονας, θα έπρεπε να είναι 170 χρόνων!

Φυσικά και δεν φταίει η μυθολογία γι’ αυτό. Απλά, η προπαγάνδα των αρχαίων Ελλήνων έδρασε καταλυτικά και στην περίπτωση της Αργοναυτικής εκστρατείας. Δεν ήταν άλλωστε η μοναδική φορά που έγινε κάτι τέτοιο.

 

(τελευταία επεξεργασία, 4 Σεπτεμβρίου 2021)

Επικοινωνήστε μαζί μας