22 Ιουνίου 1941
Σχέδιο Μπαρμπαρόσα
Στις 2 Φεβρουαρίου 1941, ένα μεγάλο πολεμικό συμβούλιο στη Γερμανία ρύθμισε τις κατευθυντήριες γραμμές του σχεδίου Μπαρμπαρόσα. Προέβλεπε προέλαση και κατάληψη της Σοβιετικής Ένωσης μέσα σε τέσσερις εβδομάδες. Θα ακολουθούσαν εκκαθαριστικές επιχειρήσεις με μικρή ένταση. Οι γερμανικές στρατιές θα έπρεπε να επιστρέψουν ως τα Χριστούγεννα, αφήνοντας στην κατακτημένη Ρωσία μόνο τις απαραίτητες δυνάμεις κατοχής.
Στα γερμανοσοβιετικά σύνορα, στην Πολωνία, το πυροβολικό άνοιξε πυρ στις 3.15’ τα ξημερώματα, 22 Ιουνίου 1941. Στις 4 το πρωί, ξύπνησαν τον Τσόρτσιλ, στο Λονδίνο, να του πουν πως άρχισε η γερμανική εισβολή στη Σοβιετική Ένωση. Ενημερώθηκε και ξανάπεσε να κοιμηθεί. Στις 4.30, ο Γερμανός πρεσβευτής στη Μόσχα επέδιδε το τελεσίγραφο στον υπουργό Εξωτερικών, Βιατσεσλάβ Μιχαήλοβιτς Μολότοφ. Στις 12.15, ο Μολότοφ, με ραδιοφωνική ομιλία, ανάγγειλε στον σοβιετικό λαό την εισβολή και τον βομβαρδισμό των πόλεων Ζιτομίρ, Κίεβο και Σεβαστούπολη. Διακόσιοι οι πρώτοι νεκροί και τραυματίες. Ο πόλεμος έχει ξεκινήσει. Ο Στάλιν αναγκαζόταν να επιστρέψει από την Κριμαία.
Οι Αμερικανοί ειδικοί προέβλεπαν πως η Σοβιετική Ένωση θα καταρρεύσει σε διάστημα «από ένα έως τρεις μήνες». Ο κόσμος όλος στιγμάτισε την εισβολή. Τα πρώτα νέα επιβεβαίωσαν τις αμερικανικές προβλέψεις για το τρίμηνο. Οι Γερμανοί προέλαυναν με τρομερή ταχύτητα. Στις 5 Ιουλίου, τα στρατεύματα του κεντρικού μετώπου κυρίευσαν το Μινσκ, συλλαμβάνοντας 300.000 Ρώσους αιχμαλώτους. Στις 16, πήραν το Σμόλενσκ. Στις 27, μπήκαν στη Βιάσμα. Από τις 7 Ιουλίου, η βόρεια ομάδα στρατιών είχε φτάσει 100 χλμ. από το Λένινγκραντ. Στα νότια, η προέλαση ήταν ακόμα πιο γοργή. Στις 10 Αυγούστου, οι Γερμανοί βρίσκονταν στην πόλη Ουμάν. Την κυρίευσαν στις 12, συλλαμβάνοντας άλλους 150.000 αιχμαλώτους. Ο δρόμος για το Κίεβο ήταν ανοιχτός. Η Σοβιετική Ένωση έδειχνε να καταρρέει.
1535: Ένα μήνα μετά την χειροτόνησή του από τον πάπα, ο καρδινάλιος Τζον Φίσερ εκτελείται στον Πύργο του Λονδίνου, επειδή αρνείται να αναγνωρίσει τον βασιλιά Ερρίκο Η’ ως κεφαλή της Αγγλικανικής Εκκλησίας.
1815: Μετά την ήττα του στη μάχη του Βατερλό, ο Ναπολέων Βοναπάρτης παραιτείται για δεύτερη και τελευταία φορά.
1861: Γεννιέται ο Μαξιμίλιαν Γκραφ φον Σπέε, γερμανός ναύαρχος στον Α’ Παγκόσμιο πόλεμο. Στις 8 Δεκεμβρίου 1914, σε ναυμαχία με τους Άγγλους, ανοιχτά της Αργεντινής, βυθίστηκε μαζί με τη ναυαρχίδα του.
1913: Στον Β’ Βαλκανικό πόλεμο, ο ελληνικός στρατός απελευθερώνει τις πόλεις Κιλκίς και Λαχανά.
1940: Ισχύει η ανακωχή ανάμεσα στις νικήτριες γερμανικές και στις ηττημένες γαλλικές δυνάμεις.
1965: Η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα υπογράφουν τη «συνθήκη του Τόκιο», με την οποία αποκαθιστούν τις μεταξύ τους διπλωματικές σχέσεις.
1981: Ο Αγιατολάχ Χομεϊνί απομακρύνει από την προεδρία του Ιράν τον Μπανί Σαντρ.
1984: Μετά από 13 χρόνια θητείας, παραιτείται ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, στρατηγός Τζόζεφ Λουνς. Τον διαδέχτηκε στο πόστο αυτό ο Βρετανός λόρδος Κάρινγκτον.
2007: Στη σύνοδο κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, συμφωνείται νέος τρόπος (διπλής) ψηφοφορίας, που όμως θα ισχύσει από το 2017: Πλειοψηφία επέρχεται με συμφωνία του 55% των κρατών μελών που αντιπροσωπεύουν το 65% του πληθυσμού. Για την ώρα, θεσπίζονται θέσεις προέδρου και εκπροσώπου (υπουργού Εξωτερικών της Ε.Ε.).
Η 22α Ιουνίου στον πολιτισμό
22 Ιουνίου 1757
Ο εξερευνητής Βανκούβερ
Στα 13 του, υπηρετούσε στο βρετανικό βασιλικό ναυτικό. Στα 15, ήταν μέλος του πληρώματος του Τζέιμς Κουκ, στο ερευνητικό ταξίδι του στις Δυτικές Ινδίες. Ο Τζορτζ Βανκούβερ γεννήθηκε στις 22 Ιουνίου 1757, στην Αγγλία. Αφού υπηρέτησε εννέα χρόνια στις Δυτικές Ινδίες, ανέλαβε να χαρτογραφήσει τη δυτική ακτή της αμερικανικής ηπείρου, από το Σαν Φρανσίσκο και βόρεια. Η αποστολή του έγινε αιτία να εξασφαλιστεί η βρετανική κυριαρχία στη δυτική Βόρεια Αμερική.
Ξεκίνησε στα 1791, κατηφόρισε τον Ατλαντικό, πέρασε από το ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας κι αφού πέρασε την Ταϊτή και τη Χαβάη, έπιασε τη δυτική ακτή της Αμερικής κι άρχισε να πλέει βόρεια. Αφιέρωσε δυο χρόνια στην εξερεύνηση και την χαρτογράφηση των δυτικών ακτών της Βόρειας Αμερικής, εντόπισε και εξερεύνησε το νησί του Καναδά που φέρει το όνομά του κι επέστρεψε στην Αγγλία στα 1794. Πέθανε στις 10 Μαΐου 1798, χρονιά που δημοσιεύτηκαν οι χάρτες και τα αποτελέσματα των εξερευνήσεών του.
1633: Η Ιερή Εξέταση συλλαμβάνει τον Γαλιλαίο με την κατηγορία ότι διασπείρει αιρετικές ιδέες υποστηρίζοντας ότι η Γη γυρίζει γύρω από τον Ήλιο.
1898: Γεννιέται ο Γερμανός συγγραφέας Έριχ Μαρία Ρεμάρκ. Μετά τη συμμετοχή του στον Α’ Παγκόσμιο πόλεμο, έγραψε το αντιπολεμικό μυθιστόρημα «Ουδέν νεώτερον από το Δυτικό Μέτωπο».
1938: Ο Τζόε Λούις γίνεται ο πρώτος Αφροαμερικανός πρωταθλητής βαρέων βαρών στην πυγμαχία νικώντας τον Τζέιμς Μπράντοκ. Κράτησε τον τίτλο του ως το 1949 (διάστημα ρεκόρ).
1949: Γεννιέται η Μέριλ Στριπ, Αμερικανίδα ηθοποιός («Τζούλια», «Κράμερ εναντίον Κράμερ» και «Η επιλογή της Σοφίας», για την οποία κέρδισε Όσκαρ καλύτερης ερμηνείας).
1969: Πεθαίνει η Τζούντι Γκάρλαντ, Αμερικανίδα ηθοποιός και τραγουδίστρια. Έγινε διάσημη με την ερμηνεία της στις ταινίες «Ο Μάγος του Οζ», «Συνάντησέ με στο Σαιντ Λούις» και «Ένα αστέρι γεννιέται».
1987: Πεθαίνει ο Φρεντ Αστέρ, Αμερικανός ηθοποιός, χορευτής και τραγουδιστής. Πρωταγωνίστησε σε πολλές ταινίες και μιούζικαλ, σε 10 από αυτές έχοντας παρτενέρ του στο χορό την Τζίτζερ Ρότζερς.
2010: Ξεκινά ο μεγαλύτερος σε διάρκεια αγώνας τένις όλων των εποχών στο τουρνουά Γουίμπλεντον με νικητή τον Αμερικάνο Τζον Ίσνερ. Νίκησε τον Γαλλο Νίκολας Μαχούτ, σε έναν αγώνα που έβαλε και τους δύο στην ιστορία του παγκόσμιου τένις. Το τελικό σκορ του πέμπτου σετ ήταν 70 - 68 και ο Ίσνερ επικράτησε με επιμέρους σκορ στα σετ 6-4 3-6 6-7 7-6 70-68. Η συνολική διάρκεια του αγώνα ήταν 11 ώρες και πέντε λεπτά ενώ διεκόπη επειδή σκοτείνιασε. Το τελευταίο σετ διήρκεσε οκτώ ώρες και πέντε λεπτά.