1990-1996: Το τέλος μιας εποχής
Η πολυτάραχη διετία που ξεκίνησε το 1989, έληξε με την τελική αναμέτρηση που έγινε στις 8 Απριλίου 1990. Το αποτέλεσμα έδωσε στη ΝΔ 46,19% και 150 έδρες, στο ΠΑΣΟΚ 38,62% και 123 έδρες, στον Συνασπισμό 10,28% και 19 έδρες, στους Οικολόγους 0,77% και μια έδρα, στη ΔΗΑΝΑ 0,67% και μια έδρα (του Θόδωρου Κατσίκη), στους μουσουλμάνους δυο έδρες και στους ανεξαρτήτους των μονοεδρικών τέσσερις έδρες. Οι τελευταίοι προέρχονταν από συνεργασία ΠΑΣΟΚ και Συνασπισμού στις μονοεδρικές περιφέρειες και μοιράστηκαν ανά δύο. Ο Θόδωρος Κατσίκης έσπευσε να προσχωρήσει στη ΝΔ και ο χάρτης άλλαξε:
ΝΔ 151, ΠΑΣΟΚ 125, Συνασπισμός 21, μουσουλμάνοι 2, οικολόγοι 1. Η ΝΔ έγινε κυβέρνηση κι ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης πρωθυπουργός. Πρώτη του ενέργεια, με τη λήξη της θητείας του Χρήστου Σαρτζετάκη, ήταν να επανεκλέξει τον Κωνσταντίνο Καραμανλή πρόεδρο της Δημοκρατίας με περιορισμένες από την αναθεώρηση του 1985 αρμοδιότητες.
Τον Ιούνιο του 1991, ο Συνασπισμός διασπάστηκε με την αποχώρηση του ΚΚΕ. Στη Βουλή, χωρίστηκαν σε 7 βουλευτές του ΚΚΕ και 14 του Συνασπισμού, που έμειναν ένδεκα ως τη λήξη της περιόδου εξαιτίας ανεξαρτητοποιήσεων.
Οι ενέργειες της κυβέρνησης Μητσοτάκη έκαναν τους παλαιότερους να θυμηθούν τη ρήση του νεκρού από τον Φεβρουάριο του 1964 Σοφοκλή Βενιζέλου. Είχε πει: «Το πρόβλημα με τον Μητσοτάκη, αν γίνει πρωθυπουργός, δεν είναι ότι θα πουλήσει την Ακρόπολη αλλ’ ότι θα την ξεπουλήσει για πενταροδεκάρες».
Η Ακρόπολη δεν πουλήθηκε. Εκποιήθηκε όμως η ΑΓΕΤ, η μεγαλύτερη τσιμεντοβιομηχανία του κόσμου και μπήκε στα σκαριά η παράδοση του ΟΤΕ σε ιδιώτες. Δεν υλοποιήθηκε. Στα τέλη του 1992, ένας «σαραντάρης» της ΝΔ, αμφισβήτησε ανοιχτά τον αρχηγό του κόμματος. Ήταν ο Αντώνης Σαμαράς, που αρχικά παραιτήθηκε από βουλευτής και στη συνέχεια, στις 30 Ιουνίου 1993 και σε ηλικία 43 χρόνων, ίδρυσε νέο κόμμα, την Πολιτική Άνοιξη.
Στις 7 Σεπτεμβρίου 1993, ακριβώς 18 χρόνια παρά δέκα μέρες αφότου ο Στέφανος Στεφανόπουλος ορκίστηκε πρωθυπουργός των αποστατών, ένας άλλος Στέφανος Στεφανόπουλος, ανιψιός του πρώτου και βουλευτής Ηλείας, ανεξαρτητοποιήθηκε από τη ΝΔ υπακούοντας στην έκκληση του Αντώνη Σαμαρά προς τους φιλικούς του βουλευτές να την ανατρέψουν. Δυο μέρες αργότερα, στις 9 Σεπτεμβρίου 1993, ένας ακόμα βουλευτής της ΝΔ ανεξαρτητοποιήθηκε: Ο Γιώργος Συμπιλίδης του Κιλκίς. Η κυβέρνηση της ΝΔ ανατράπηκε.
Στις νέες εκλογές (10 Οκτωβρίου 1993), το ΠΑΣΟΚ του Ανδρέα Παπανδρέου πέτυχε τη ρεβάνς με άνετη νίκη (46,9%), ενώ η ΝΔ έπεσε στο 39,3%. Ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης παραιτήθηκε από αρχηγός του κόμματός του και στη θέση του εκλέχτηκε ο Μιλτιάδης Έβερτ. Η Πολιτική Άνοιξη (ΠΟΛ. ΑΝ) αναδείχτηκε τρίτο κόμμα στη Βουλή (4,9%). Τέταρτο το ΚΚΕ (4,5%). Ο Συνασπισμός δεν μπόρεσε να πιάσει το απαιτούμενο 3% και να εκπροσωπηθεί. Οι οικολόγοι είχαν διαλυθεί από καιρό και η ΔΗΑΝΑ δε μετείχε. Ο αρχηγός της, Κωστής Στεφανόπουλος, πήρε τη δική του ρεβάνς από τον Μητσοτάκη, καθώς έμελλε να εκλεγεί πρόεδρος της Δημοκρατίας, όταν έληξε η θητεία του Κ. Καραμανλή (άνοιξη του 1995) με τις ψήφους του ΠΑΣΟΚ και της Πολιτικής Άνοιξης. Και να επανεκλεγεί με πρωτοφανή πλειοψηφία 269 «ναι» (σύμπραξη ΠΑΣΟΚ-ΝΔ) στις 8 Φεβρουαρίου του 2000.
Όμως, οι εξελίξεις έτρεχαν. Στις 20 Νοεμβρίου 1995, ο πρωθυπουργός Ανδρέας Παπανδρέου μπήκε σε νοσοκομείο με σοβαρά προβλήματα υγείας. Παραιτήθηκε παραμένοντας πρόεδρος του κόμματός του.
Στις 18 Ιανουαρίου 1996, η κοινοβουλευτική ομάδα του ΠΑΣΟΚ εξέλεξε νέο πρωθυπουργό, τον Κώστα Σημίτη.
(Εικόνες, 16.9.2007) (τελευταία επεξεργασία, 8.7.2009)